Een lange muur als uitvalbasis

Schellen Architecten

Bouwen  op  een  berg,  bouwen  met  behoud  van  volwassen  bomen,  bouwen  met  het  uitzicht  op  een bos als vertrekpunt – Voor Schellen Architecten zijn   deze   uitgangspunten   welkome   en   alles­behalve onoverkomelijke uitdagingen. De moderne architectuur  biedt  volgens  hem  ook  de  beste  technieken voor het aangaan van die  u itdagingen. Het resultaat is drie volkomen unieke woningen in het afwisselende landschap van Vlaams­Brabant; Limburg en Antwerpen,  villa’s die bewijzen dat wat op  het  eerste  zicht  een  obstakel  lijkt  in  het  terrein  door  een  kundige  architect  kan  worden  getrans­formeerd in een visueel pluspunt.   Midden  jaren  1980  richtte  Reginald  Schellen  zijn  eigen  architectenbureau  op.  Zijn  team  bestaat  ondertussen uit elf architecten, ingenieur­architecten en   interieurarchitecten,   onder   wie   zijn   zoon   Pieterjan  Schellen.  Ze  ontwerpen  telkens  ook  het  interieurontwerp  op  maat.  Door  gedurende  het  hele bouwproces de coördinatie op zich te  nemen ontzorgen ze hun klanten volledig.


Woning 1

Gevel, Villa’s, Schellen architecten, The Art of Living

Leveranciers van woning 1

Gevelbekleding

Petersen Tegl A/S
Gevel, Villa’s, Schellen architecten, The Art of Living

Gesloten voorgevel

De  meeste  bewoners  willen  tegenwoordig  beschermd  zijn tegen inkijk vanaf de straat. Dat effect bereik je met een  gesloten  voorgevel,  die  in  deze  villa  op  de  hoogte  van de tuin en de inkom ook een stukje naar binnen door-getrokken  is.  De  muur  verhoogt  de  privacy.  Doordat  er  toch  ramen  zijn  geplaatst,  maar  dan  steeds  achter  een  hoek en in dieperliggende geveldelen, hebben de bewoners zelf wel zicht op de straat.


Woning 1 – Leefruitmes

Gevel, Villa’s, Schellen architecten, The Art of Living

Leveranciers van woning 1

Muziek

Audiomix

Vloeren en natuursteen

Recko Floors

Raamdecoratie

Gielissen Wooninrichting

Natuursteen

Brachot

Binnenschrijnwerken

Wood You

Een weldadig gevoeld

De  inkom  ademt  ruimtelijkheid,  aan  alle  kanten,  een  effect  dat  wordt  versterkt  door  de  plaatsing  van  een  kunstwerk, maar ook door de brede natuurstenen trappen die leiden naar een overloop. De breedte van de woning, het plaatsen van een vide en de keuze van natuurlijke en waardevolle  materialen  komen  op  deze  plek  allemaal  samen  om  dit  weldadige  gevoel  te  creëren.  Hier  blijf  je  als bezoeker even staan om de sfeer op je te laten inwerken. De  riante  leefruimtes,  met  overal  zicht  op  de  tuin  vol  weelderige  begroeiing  en  waterpartijen,  zorgen  ervoor  dat  dit  weldadige  niet  verdwijnt  als  je  plaatsneemt  aan  het kookeiland of in een van de zetels.


Woning 1 – Bovenverdieping

Gevel, Villa’s, Schellen architecten, The Art of Living

Leveranciers van woning 1

Kranen

Dornbracht

Kozijnloze binnendeuren

Xinnix Door Systems

Raamdecoratie

Gielissen Wooninrichting

Kamer als ‘hotelsuites’

De bovenverdieping weerspiegelt die keuze voor ruimte en maakt ook duidelijk dat deze woning een sterk familiaal karakter  heeft.  “De  bewoners  hebben  niet  voor  niets  zóveel  geïnvesteerd  en  zóveel  zorg  gedragen  voor  de  duurzaamheid  van  het  huis.  Ze  zijn  van  plan  er  de  rest  van hun leven te blijven’’,  aldus interieurarchitecte Linda Coart. “Dat willen ze met elkaar, maar ook met hun kinderen, die nu nog thuis wonen, en later met hun kleinkinderen. De volgende generaties moeten zich thuis kunnen blijven voelen  in  deze  villa,  en  daarom  is  er  voor  elk  van  de  kinderen méér dan zomaar een kamer gebouwd. Het zijn eerder  complete  hotelsuites,  compleet  met  eigen  bad­kamer,  en  dus  een  aantrekkelijke  en  eigen  plek  waar  je  ook later naar kunt terugkeren. De ouders zullen ook op hogere leeftijd hier kunnen blijven wonen, omdat ik hun ervan overtuigd heb een lift te laten plaatsen, en dan nog een met comfortabele extra brede deuren.”

Verknochtheid

De hoofdreden dat deze mensen in dit huis zullen willen blijven wonen is misschien  niet  eens  de  grote  mate  van  comfort,  maar  eerder  de  verknochtheid aan de plek. Die hebben ze dan ook onder handen laten nemen door Bolster Tuinen, om interieur en exterieur optimaal op elkaar te laten afstemmen. Wie zover wil gaan in het behoud van de natuurlijke eigenheid  door  bestaande  bomen  te  integreren  in  het  ontwerp  en  een  natuurvijver te laten graven, wie zoveel zorg besteedt aan de keuze en het gebruik van exclusieve natuurlijke materialen, zal nooit verhuisplannen maken. Die heeft, letterlijk en figuurlijk, zijn plek gevonden.

 


Woning 1 – Exterieur

Gevel, Villa’s, Schellen architecten, The Art of Living

Alle leveranciers van woning 2

Aluminium buitenschrijnwerk

Vossal

Buitenpleisterwerken

Consteca pleisterwerk

Architect

Schellen Architecten
Gevel, Villa’s, Schellen architecten, The Art of Living

Insprongen en vlakken

Aan de tuinzijde is het juist openheid troef. De bewoners gaven de architecten de opdracht de vele volwassen bomen zoveel mogelijk te  laten  staan.  Een  hedendaagse,  maar  ook  logische  gedachte:  kopers raken gecharmeerd van een kavel omdát er bomen staan. Wie  alles  rooit  en  vervolgens  nieuwe  bomen  aanplant,  moet  minstens tien jaar wachten eer het stuk grond er weer ongeveer net zo  uitziet.  Het  open  karakter  van  de  brede  achtergevel  heeft  Reginald  Schellen  nog  versterkt  door  te  zorgen  voor  diverse  insprongen  en  vlakken,  en  door  de  aanleg  van  een  natuurvijver,  naast het zwembad. “Het  water komt tot zeer dicht bij het huis. Aan de kant van de bureauruimte lijkt het bijna om de woning heen te stromen,  maar  een    optimale  beleving  van  de  natuur  was  heel  belangrijk  voor  deze    opdrachtgevers.  Die  illusie  van  het  in  elkaar  overvloeien  van  binnen  en  buiten  is  opnieuw  versterkt  door  het  gebruik van veel natuurlijke materialen in het interieur.”


Woning 2 – Leefruimtes

Gevel, Villa’s, Schellen architecten, The Art of Living

Leveranciers van woning 2

Binnenschrijnwerk

Wood You

Tuinarchitectuur

JOOS Tuinarchitectuur

Gordijnen

Callens Interiors

Kokendwaterkraan

Quooker Belgium

Kozijnloze binnendeuren

Xinnix Door Systems

Kunst als binnenkomer

De entree past bij de voorgevel, dat wil zeggen dat de neiging om stil te staan  en  de  muur  van  nabij  te  bekijken  in  de  inkomhal  blijft  bestaan.  Zowel de materialen als de kunstwerken trekken de aandacht, is het niet door  hun  kleuren  of  vormen  dan  wel  door  hun  voorstelling,  zoals  een  schilderij van een vloedlijn. Als bezoeker loop je ergens binnen en op het doek lopen mensen juist van je weg. De villa straalt luxe uit, maar geen spilzucht. De natuurlijke materialen zijn duurzaam en ook op energetisch gebied is de woning zeer zuinig.

Een open karakter

De bosrijke omgeving wordt allerminst buitengesloten, integendeel. Je hebt zicht op de bomen vanaf de overloop bovenaan de indrukwek-kende vide, maar ook op het gelijkvloers, dat een zeer open  karakter  heeft.  “De  keuken  is  tegenwoordig  hét  centrum van de leefruimtes en dat hebben we in deze woning  nog  eens  benadrukt  met  een  kookeiland  van  zeven  meter  breed,’’  zegt  interieurarchitecte  Evelien  Dewolf.  “Als  dit  de  plek  is  waar  een  gezin  en  gasten  zich  verzamelen,  dan  moet  die  ook  ruim  genoeg  zijn.  Tegelijk moest er ook intimiteit kunnen zijn waar die nodig was,  en  dus  kan  de  multimediale  ruimte  desgewenst  worden afgesloten met een hoge schuifwand. Al de ruimtes die geen directe leeffunctie hebben, maar zich wel op het gelijkvloers  bevinden,  zoals  de  garage  en  de  berging,  bevinden zich achter een donkere eikenhouten wand.”

Thuiswerkplekken met panorama

Op de vide zijn twee thuiswerkplekken geïnstalleerd, van waaraf ook weer een prachtig uitzicht is over de achtertuin en de bomen. Deze verdieping is zowel met de trap als de lift te bereiken. “Veel opdrachtgevers vinden een lift in eerste instantie overbodig. Ze zijn nog in de fleur van hun leven, dus wat moeten ze met zo’n op- en neergaande stalen kooi? Ze kunnen er hooguit hun  boodschappen  in  zetten.  Maar  diezelfde  mensen  moeten  er  ook  niet  aan denken over enkele decennia in een woonzorgcentrum terecht  te  komen.  Zo’n  lift  is  dus  een  investering  voor  de  toekomst, je vrijbrief voor een oude dag die je dan toch samen in de eigen woning zult kunnen doorbrengen. Ik pleit er dus voor  een  huislift  niet  als  extra  te  beschouwen  maar  als  standaard, net zoals we standaard denken aan isolatie en installaties voor het opwekken van hernieuwbare energie.”


Woning 2 – Bovenverdieping

Gevel, Villa’s, Schellen architecten, The Art of Living

Leveranciers van woning 2

Lift

Verolift

Box in the box

Ook  een  kelderverdieping  zal  volgens  Reginald  Schellen  in  de  nabije  toekomst steeds vaker op het ontwerp voorkomen, en dan geen donkere betonnen bunker die enkel goed is om er voertuigen en technische instal­laties  neer  te  zetten,  maar  een  volwaardige  verdieping.  In  deze  kelder  heeft  de  architect  gezorgd  voor  daglicht,  dat  via  een  vide  volop  naar  beneden stroomt, en er in wezen één doorlopende ontspanningsruimte van gemaakt. Er staat een biljarttafel en een tekentafel maar evengoed is  er  een  fitnessruimte  en  een  wellnessruimte,  bestaande  uit  een  sauna  en een stoomdouche. “Toch is er wel een centraal element neergezet dat een vorm van ordening biedt’’, zegt Reginald Schellen. “Ik heb dat de ‘Box in the Box’ genoemd. Die ordening biedt de  bewoners  houvast  en  maakt  het  weer  iets  aantrek­kelijker  om  tijd  door  te  brengen  in  deze  kelderruimte.”    Hier is ook de PV installatie en vooral de thuisbatterij. Die laatste zorgt er niet alleen voor dat er het grootste deel van het jaar nauwelijks een vraag naar externe energie­levering is maar bovendien dat het energiepeul met E­13 bijzonder  laag  is.  Duurzaam  bouwen  leidt  zo  tot  duur­zaam comfortabel wonen.


Woning 3

Gevel, Villa’s, Schellen architecten, The Art of Living

De kenmerken van het terrein

De architect die voor het eerst een woning op een berg moet tekenen zal zich toch meer dan eens achter de oren krabben, maar Reginald Schellen draait er inmiddels zijn hand niet meer voor om. “Op de Chartreuzeberg heb  ik  al  acht  huizen  gebouwd.  De  moderne  architectuur  is  daarvoor  ideaal, omdat de technieken en vormen zich hiertoe lenen. Een klassieke pastoriewoning neerzetten op een berg, dat is een heel ander verhaal. Het komt erop neer de kenmerken van het terrein te gebruiken en er niet tegen  in  te  gaan.  Op  dit  deel  van  de  berg  konden  we  bouwen  in  een  bijzonder   mooie   omgeving.   Ik   had   bovendien   het   voordeel   van   een   opdrachtgever die bijzonder geïnteresseerd was in alle technische aspecten van het proces en die een woning wenste die op energetisch gebied bijzonder duurzaam zou worden. In alle opzichten een parel in de omgeving dus.”


Woning 3 – Leefruimtes

Gevel, Villa’s, Schellen architecten, The Art of Living

Leveranciers van woning 3

Gordijnen

Callens Interiors

Interieurarchitect

blower interieur

Kokendwaterkraan

Quooker Belgium

Steel look deuren

ANYWAYdoors

Binnenschrijnwerk

Wood You

Voldoende daglicht

De kelderverdieping is in zekere zin het eigenlijke gelijkvloers, maar vanuit de woning toch met een (aparte) trap te bereiken. Ze is erg ruim en bevat niet alleen een garage en een bergruimte maar ook een logeerkamer, voorzien van een eigen badkamer. “Omdat het niet moeilijk was de kelder van daglicht te voorzien, voelt het niet als een kelder als je er bent”,  legt project­architect Maxim Coninx uit. “Het is dus niet alleen de ruimte op zich die het interessant maakte hier een logeerkamer in onder te brengen.”

Natuurlijke materialen

Voor de inrichting deed Schellen Architecten een beroep op een externe interieurarchitect, Roos Blower, van het gelijknamige   bureau   in   Mechelen.   In   het   optimale   scenario versterken de architectuur van het interieur en het exterieur elkaar en dat is in deze villa overduidelijk het  geval.  Roos  Blower  maakte  veelal  gebruik  van  dezelfde  natuurlijke  materialen  en  wist  in  te  spelen  op  de zichtlijnen die Schellen al had uitgezet. Het resultaat is  een  rustig,  enigszins  minimalistisch  interieur,  waarin  alles goed op elkaar is afgestemd. Omdat de achtergevel volledig open is, wordt de blik van de bewoners echter vaak  naar  buiten  getrokken.  Die  aantrekkingskracht  weerspiegelt zich in beide  terrassen die enerzijds  direct aan de keuken en anderzijds aan de woonkamer staan, alsof  ze  uitnodigen  naar  buiten  te  stappen  zodra  het  weer dit ook maar enigszins toelaat.

Een overdekt terras

De bovenverdieping wordt bereikt met een open trap.  Ook hier blijft het contact met de omgeving belangrijk, en  niet  alleen  visueel.  Zo  heeft  de  architect  bij  de  master  bedroom  gezorgd  voor  een  omvangrijk  over-dekt terras. “Ik heb de buitenwereld verder naar  binnen willen   trekken   door   te   kiezen   voor   minimalistische   ramen.  Ze  zijn  verzonken  geplaatst  en  dan  zijn  de  hoekopstellingen glas-op-glas om het effect nogmaals te versterken.” Zelfs in de badkamer is er ruim voldoende daglicht. Wie in het ligbad plaatsneemt heeft zicht op de  takken  van  hoge  bomen  en  ook  staande  aan  de  wastafels  is  er  vanuit  de  ooghoeken  altijd  een  glimp  van buiten op te vangen.


Woning 3 – Exterieur

Gevel, Villa’s, Schellen architecten, The Art of Living

Leveranciers van woning 3

Architect

Schellen Architecten

Aluminium buitenschrijnwerk

Vossal

Buitenpleisterwerk

Consteca pleisterwerk

Tuinarchitect & tuinaanleg

JOOS Tuinarchitectuur
Gevel, Villa’s, Schellen architecten, The Art of Living

Kwartsietsteen

De  niveauverschillen  werken  op  diverse  manieren  door.  Zo  liggen  de  woningen  van  de  buren  niet  op  gelijke  hoogte,  wat  inkijk  op  zich  al  verhindert  en  het  uitzicht  vrijer  maakt.  De  voorkant  ligt  hoger  dan  de  straat, waardoor de entree via een brede stenen trap bereikt moet worden. “De  voorgevel  is  breed  en  hoog,  maar  doordat  er  ook  witte  delen  uit springen en andere, met glas, juist dieper liggen, komt ze absoluut niet massief  over.’’  De  contrastwerking  tussen  het  witte  pleisterwerk  en  de  donkere   pierre-de-vals-kwartsietsteen   verleent   de   gevel   zelfs   een   opmerkelijke schoonheid. De keuze van de juiste gevelsteen is een specialiteit van Reginald Schellen. Die hoeft niet per se uit België te komen. Pierre de vals  wordt  in  Zwitserland  gemaakt.  Ze  heeft  zo’n  speciale  bekoring  dat  Reginald voor zijn eigen woning dezelfde keuze maakte.

Optisch effect

De  achterkant  kenmerkt  zich  door  openheid  en  ruimte.  De  niveau-verschillen situeren zich niet zozeer achter maar naast de woning en dat stelde de architect in staat een optische bijzonderheid toe te voegen aan het zwembad. Zo lijkt het voor de  argeloze bezoeker of de bewoners hier de tuin uit kunnen zwemmen. Het is een effect dat nooit verveelt en het doet de naam van de heuvel – de Chartreuzeberg – alle eer aan. Of je nu aan de voorzijde of aan de achterkant staat, in deze villa besef je altijd weer dat het wonen, net als het leven, zich nooit op één en hetzelfde vlak afspeelt.

Editor: Rob van Sambeeck

Datum: 19-12-2022

Tekst: Gebaseerd op een tekst van Jeroen Kuypers

Fotografie: Yannick Milpas

Fotografie: Robin Van den Acker

Fotografie: Philippe Van Gelooven